Zanjan University of Medical Sciences پست الكترونيك · درباره دانشگاه · اخبار دانشگاه · نقشه پايگاه · كتابخانه · English
شناسه کاربری رمز عبور ثبت نام در پایگاه | فراموشی رمز
بخش‌های اصلی
رسالت دانشکده ::
ریاست دانشکده::
معاونت پژوهشی ::
معاونت آموزشی::
گروههای آموزشی::
کتابخانه::
فن آوری اطلاعات::
اداره امور عمومی::
مجله دانشکده بهداشت::
آیین نامه های هیئت علمی::
آزمایشگاه ::
روابط عمومی::
استعدادهای درخشان::
کمیته تحقیقات دانشجویی::
تماس با ما::
اخبار و رویدادها::
::
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
خدمات الکترونیکی دانشجویی

اتوماسیون تغذیه

آموزش دانشجویی سما

..
:: مقدمه ::
 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۸/۱/۲۰ | 
مقدمه:
حفظ سلامت کارگران که بیشترین قشر هر جامعه‌ای را تشکیل می‌دهند گذشته از جنبه انسانی آن، هم از نظر مصالح اجتماعی و اقتصادی و هم از نظر تأمین سلامت و فراهم ساختن آسایش و رفاه کارگران و تطبیق وضع کار با توانایی ها، ویژگی ها و ظرفیت های جسمی و روانی آنان،‌ یک وظیفه انسانی، یک احتیاج و یک شرط امکان انجام کار و فعالیت ثمر بخش است؛ کاری مهم و حیاتی که در هر کشوری بر عهده متخصصان بهداشت حرفه ای می‌باشد. دانش‌ بهداشت‌ حرفه‌ای‌ تلاش‌ می‌کند تا با حذف‌ کردن‌ عوامل‌ زیان آور فیزیکی، شیمیایی، ارگونومیکی، مکانیکی، روانی- اجتماعی و بیولوژیکی یا کاهش‌ تأثیرات‌ این‌ عوامل‌؛ از آسیب‌رسانی‌ به‌ کارکنان‌ جلوگیری‌ کند. این خطرات، عوامل تهدید کننده سلامتی را افزایش داده است و در نتیجه بر تعداد بیمار‌های شغلی و حوادث ناشی از کار می افزایند. برای مثال کارگری که در واحد صنعتی با جیوه یا سرب سر و کار دارد، ممکن است دچار مسمومیت حاد شده یا به یک بیماری مزمن دچار گردد. کارکنان مشاغل اداری نیز گاه به علت کم تحرکی، قرار گرفتن در وضعیت نامناسب بدنی، کار کردن در روشنایی نامطلوب، مکان‌های غیر بهداشتی و نمناک یا به علت مواجهه با دستگاه‌های الکترونیکی ممکن است سلامت خود را به خطر اندازند. حتی گاهی اوقات شرایط محیط کار به اندازه‌ای سخت و ناگوار است که اگر دانش بشری کمک نکرده و مشکلات را هموار نسازد، فعالیت شغلی در آن شرایط غیر ممکن می‌شود. در عصر حاضر، حوادث (از دیدگاه کلی) پس از بیماری‌های قلبی- عروقی و سرطان سومین علت اصلی مرگ و میر در کشورهای صنعتی است. اگر از منظر اقتصادی نیز به مسئله پرداخته شود باید دانست که حوادث ناشی از کار، هزینه‌های بسیاری را بر دوش اقتصاد ملی هر کشور می‌گذارد به همین دلیل حفظ سلامت کارگران که عظیم‌ترین قشر هر جامعه‌ای را شامل می شوند گذشته از جنبه انسانی آن، چه از نظر مصالح اجتماعی و اقتصادی و چه از منظر تأمین سلامت و فراهم ساختن آسایش و رفاه کارگران و تطبیق وضع کار با ویژگی های جسمی و روانی آنان،‌ یک وظیفه انسانی، یک احتیاج و یک شرط امکان انجام کار و فعالیت ثمر بخش است. به عبارت دیگر دانش‌ بهداشت‌ حرفه‌ای‌ تلاش‌ می‌کند تا با حذف‌ یا کاهش‌ عوامل‌ زیان آور شغلی از آسیب‌ به‌ کارکنان‌ جلوگیری‌ نماید. به طور کلی علم بهداشت حرفه ای را علم پیش بینی، شناسایی، اندازه گیری، ارزشیابی و کنترل خطرات تاثیر گذار بر سلامت افراد در محیط کار به منظور حفظ سلامت و رفاه کارکنان و در نهایت ایمن نگهداشتن جامعه کار و کارگری تعریف کرده اند. بهداشت حرفه ای هم چنین به عنوان فن و هنر زیر تعریف شده است:
  • شناسایی عوامل زیان آوری در محیط کار که می توانند باعث ایجاد بیماری یا ناراحتی شوند.
  • ارزیابی میزان ریسک ناشی از مواجهه با عوامل زیان آور محیط کار.
  • کنترل ریسک های ناشی از این عوامل برای پیشگیری از آسیب های کوتاه مدت و بلند مدت.
  با توجه به سه مرحله یاد شده برای فعالیت در عرصه بهداشت حرفه ای؛ در می یابیم که ابتدا شناسایی خطرات بالقوه صورت خواهد گرفت و در مرحله دوم بایستی اولویت بندی ریسک آنها از نظر شدت آسیب خطر، مدت مواجهه، تعداد افراد در معرض و ... ( با توجه به مفهوم ریسک در ایمنی ) برای مشاغل و قسمت های مختلف محیط کار انجام گیرد و گاهی نیز کارشناسان تصور می کنند که ارزشیابی، انطباق نتایج اندازه گیری خطرات با استانداردهای حدود تماس شغلی است.
  متخصصان بهداشت حرفه ای؛ درگیر با شناسایی، ارزشیابی و کنترل خطرات شیمیایی، فیزیکی، ارگونومیک یا بیولوژیکی محیط کار هستند که می توانند باعث بروز بیماری یا ناراحتی شوند. خطرات فیزیکی شامل صدا،  گرما و سرمای شدید، شدت روشنایی، پرتوهای یونساز و غیر یونساز است. کیفیت هوای داخل ساختمان (IAQ)  و مشکلات ایمنی نیز مسایل مورد توجه متخصصان بهداشت حرفه ای است.
  برای‌ رسیدن‌ به‌ ‌ اهداف‌ علم‌ بهداشت حرفه ای‌ ‌چهار مرحله‌ مهم‌ و اساسی‌ وجود دارد‌ که‌ این‌ مراحل‌ عبارتند از شناسایی‌، اندازه گیری، ارزشیابی‌ و کنترل‌ عوامل‌ خطرزا. یعنی‌ متخصص‌ بهداشت‌ حرفه‌ای‌ در وهلۀ‌ اول‌ خطر را شناسایی‌ کرده‌ سپس مقدار خطر را سنجش‌ می‌کند و پس از ارزشیابی آن در مرحله‌ آخر به‌ کنترل‌ این عوامل‌ می‌پردازد. لازم به ذکر است که‌ مرحله‌ شناسایی و ارزشیابی‌ خطر  و آشنایی با راه های کنترل آن در مقطع‌ کارشناسی‌ و اقدام برای کنترل‌خطر در مقطع‌ کارشناسی‌ ارشد بهداشت‌ حرفه‌ای‌ آموزش‌ داده‌ می‌شود. برای‌ مثال‌ یک‌ کارشناس بهداشت‌ حرفه‌ای‌ در کارخانه‌ ریسندگی‌ و بافندگی‌ باید کانون‌های‌ خطر اعم‌ از منابع‌ ایجاد صدای‌ بیش‌ از حد مجاز، نوع‌ مواد شیمیایی‌ خطرناک‌ مورد استفاده‌، نحوه‌ نگهداری‌ مواد خطرناک‌ و طریقه‌ مصرف‌ آنها را شناسایی و مورد اندازه گیری و ارزشیابی قرار داده و در مورد راه های کنترل آنها پیشنهاد دهد. کارشناس‌ ارشد بهداشت‌ حرفه‌ای‌ نیز پس‌ از این‌ که‌ عوامل‌ خطرزا شناسایی‌ و ارزشیابی‌ شد باید روش های عملی کنترل عوامل‌ زیان‌آور را به منظور حذف‌ و یا کاهش‌ آنها ارایه دهد.
 امروزه علم بهداشت‌ حرفه‌ای‌ به عنوان‌ یک‌ استراتژی‌ نه ‌تنها سلامتی‌ شاغلان‌ را در نظر می‌گیرد بلکه‌ تاثیر مثبت‌ و قابل‌ ملاحظه‌ای‌ در بهره ‌وری‌ و کیفیت‌ محصولات‌، انگیزش‌ کار، رضایت‌ شغلی‌ و کیفیت‌ کل‌ زندگی‌ افراد جامعه‌ دارد. در بهداشت‌ حرفه‌ای‌ همه‌ مسایل‌ بهداشتی- پزشکی‌ و ایمنی‌ پیشه‌ های‌ گوناگون‌ مورد مطالعه‌ و بررسی‌ قرار می‌گیرد و همواره‌ تلاش‌ براین‌ است‌ که‌ از تأثیر سوء آنها، از عوامل‌ فیزیکی‌ گرفته‌ تا عوامل‌ شیمیایی، مکامیکی، زیست‌ شناختی‌ و ارگونومیک‌ بر فرد جلوگیری‌ شود.
 در اجرای بند 12 اصول سوم و بیست و نهم و بند یک اصل چهل و سوم قانون اساسی که بر عرضه خدمات بهداشتی در محیط کار جهت شاغلان زحمت کش و مومن به انقلاب تاکید ورزیده است دوره های کارشناسی و کارشناسی ارشد بهداشت حرفه ای جهت استقرار متخصصان این رشته در محیط کار و مطالعه و بررسی مشکلات شاغلان با همکاری سایر افراد و متخصصان و کوشش در جهت رفع این مشکلات راه اندازی شده است.
دفعات مشاهده: 71 بار   |   دفعات چاپ: 9 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر
سایر مطالب این بخش سایر مطالب این بخش