[صفحه اصلی ]   [ English ]  
:: بازگشت به صفحه اصلی مرکز بازگشت به صفحه اصلی دانشگاه ::
بخش‌های اصلی
معرفی بیمارستان::
هیات امناء::
حوزه ریاست::
معاونت خدمات و پشتیبانی::
معاونت آموزشی::
مدیریت خدمات پرستاری::
بخشها و واحدهای درمانی::
واحدهای پاراکلینیکی ::
میز خدمت::
ارتباط با بیماران::
آموزش به بیمار::
اموزش به پرسنل::
توریسم درمانی::
کتابخانه مرکز::
واحد توسعه تحقیقات بالینی بیمارستان::
تماس با ما::
::
تلفن گویا اخذ نوبت تلفنی
تلفن گویا 
اخذ نوبت تلفنی

024-33019222

..
تحول نظام سلامت

AWT IMAGE

AWT IMAGE

AWT IMAGE

..
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..

AWT IMAGE

AWT IMAGE

:: مطلب ::

 گنبد عظیم سلطانیه

  این گنبد در 36 کیلومتری جنوب شرقی زنجان و 4 کیلومتری جاده قزوین – زنجان در شهر سلطانیه واقع است . بنایی عظیم و ممتاز است که در وسط شهر قدیمی سلطانیه بنا گردیده است . در خصوص تاریخچه شهر سلطانیه و گنبد معظم آن می خوانیم: هنگامی که ارغوان خان – پسر آباقا خان – چهارمین ایخان مغول براریکه سلطنت تکیه زد ، تصمیم گرفت در محل سلطانیه فعلی شهری بنا کند . بدین رو دستور داد « قلعه ای که دور باروی آن 12هزار گام باشد ، از سنگ تراشیده بسازند »‌. ارغون پس از ساختمان این قلعه ، در حالی که هنوز نیمه کاره بود ، در آن مسکن گزید و به سال 691 ه . ق در گذشت و در همان جابه خاک سپرده شد . غازان خان – جانشین وی – از پیگیری کار پدر منصرف شد و متوجه تبریز و احداث محله شنب غازان گردید . با به حکومت رسیدن الجایتو به سال 702 ه. ق کار ساخت شهر سلطانیه از سر گرفته شد . وی دستور داد شهری بساز ند که دور آن 30 هزار گام باشد ؛ همچنین قلعه ای کوچک به مساحت 2000 گام که با حصار و 16 برج در بر گرفته می شد . عرض دیوارهای قلعه به اندازه ای بود که چهار سوار به آسانی می توانستند در کنار هم بر روی آن حرکت کنند . الجایتو همچنین امر کرد آرامگاه با شکوهی برای وی بسازند . سلطان ایلخانی برای ساخت این بنا تمام هنرمندان و صنعتگران و تجار زبده ایران را به شهر سلطانیه کوچ داد و برای اسکان آنها محل هایی در نظر گرفت . به بزرگان و در باریان نیز سفارش کرد که به ساخت بناهایی در سلطانیه بپردازند . آنها نیز برای جلب توجه شاه ، در شهر ، محله هایی با عمارت‌های عالی بنا کردند ؛ ازجمله چلبی اوغلو و خواجه رشید الدین فضل الله وزیر که برای خود محله و عمارت هایی ساختند . در سال 710 ه . ق کار ساختمانی شهر به پایان رسید و بعد از تبریزبه صورت بزرگترین شهر امپراتوری ایلخانی در آمد . الجایتو در سال 716 ه. ق ، بعد از یک بیماری نسبتاً طولانی در گذشت و با فوت او ، موقعیت سلطانیه نیز ساقط شد و با سقوط سلسله ایلخانان ، آخرین رمق سلطانیه کشیده شد . سلطانیه در سال 786 ه. ق در حمله تیمور لنگ غارت و چپاول شد و بسیاری از ابینه آن ویران گشت و مردمانش کوچ کردند . در عهد میران شاه – پسر تیمور – این شهر دوباره مورد ویرانی قر ار گرفت و سرانجام در نتیجه جنگی که بین قرا یوسف و فرزند میران شاه به نام ابوبکر رخ داد ، شهر سلطانیه به کلی موجودیت سیاسی و اقتصادی خود را از دست داد و تبریز دوباره جای آن را گرفت . در نوشته مورخان در خصوص بنای گنبد و ارگ سلطنتی مطالب در خور توجهی به جای مانده است ابو القالسم کاشانی مورخ دو دهه نخست قرن هشتم ه.ق معاصر الجایتو – در این مورد می گوید : « ابواب البرّی مشتمل بر چند مواضع عالی از مدارس و خانقا و دار الشفا و دارالحفاظ و غیر هم تا نوزده عمارت بر عدد حروف »‌.

  موزه مردم شناسی رختشویخانه زنجان

  این بنا در بافت قدیمی شهر زنجان ، حد فاصل خیابان سعدی در کوچه فرهنگ واقع گردیده و یکی از بناهای جالب توجه و عام المنفعه زنجان به شمار می آید که در سال 1345 ه . ق توسط دو برادر به نام های مشهدی اکبر ( معمار ) و مشهدی اسماعیل ( بنا ) ساخته شده است . این بنا جنبه عام المنفعه داشته و بدون دریافت پولی در تمام مدت شب و روز در اختیار شهروندان بوده است ( البته مبلغ کمی توسط سرایدار به عنوان حق سرایداری گرفته می شده است ). سرپرست رختشویخانه توسط رئیس بلدیه گمارد ه می شد . بنای رختشویخانه زنجان شامل قسمت های، محل سکونت سرایدار ، حیاط، مخزن آب و فضای شستشو می باشد. حیا ط بنا به ابعاد 23*12 متر درختکاری شده و در جبهه شمالی آن واحد مسکونی کوچکی به مساحت حدود 60 متر، جهت اقامت سراید ار ساخته شده است . نقشه و نمای این واحد به سبک سنتی است. مخزن آب در منتهی الیه سمت شمالی مجموعه و مشرف به سالن شستشو قرار دارد . این بخش فضایی است به طول17، عرض 5/11 و ارتفاع 8 متر که با سه واحد پوشش طاق و تویزه بر روی جرزها و دیوارها سقف شده است . سطوح داخلی بنا تا ارتفاع 4 متری، دارای اندود س اروجی است و به نظر می رسد بنا می توانسته تا این ارتفاع با آب پر شود که در آن صورت مخزن گنجایش حدود740 متر مکعب. قسمتی از این مخزن به فضایی شبیه تراس که مشرف به محل شستشو ( جهت اشراف کامل مدیریت بر اعمال استفاده کنندگان ) می باشد، اختصاص یافته است . فضای شستشو به ابعاد7/13*63 متر از ساخت و طراحی جالبی برخوردار است. پوشش طاق و تویزه این بنا در میانه بر روی یک ردیف ستون سنگی 11 تایی و در کناره ها بر روی جرزها و دیوارها قرار گرفته است . ستون ها از یکدیگر 70/5 متر فاصله دارند و ارتفاع قابل مشاهده آنها 70/2 متر است . بر روی این ستون ها پایه ای مربع از آجر ساخته شده و پاطاق پوشش بنا بر آن قرار گرفته است . در فضای میانی طاق های بالای ستون ها، گنبد های عرقچینی نهاده و در هر کدام از آنها 5 روزنه نورگیر تعبیه کرده اند . نورگیرهای دیگری در دیوارها تعبیه شده است . در این فضا برای شستشوی رخت ها و دیگر وسایل حوضچه های سنگی متعددی ساخته شده که از طریق مجاری آب از مخزن اصلی تغذیه می شوند و فاضلاب حاصل نیز از طریق کانالی که در زیر پاشویه ها قرار دارد ( به عرض و ارتفاع 110*60 سانتی متر )، به بیرون بنا منتقل می شود . مجاری آب، حوضچه ها و پاشویه ها از سنگ های تراشیده ساخته شده است . مصالح مورد استفاده در بنا آجر و سنگ است . سنگ استفاده شده در اینجا از معادن سنگ روستای اژدهاتو استخراج شده و پس از حجاری به این محل منتقل شده است . آب مورد نیاز رختشویخانه نیز از قنات قلعچه حاجی میربهاءالدین تامین می شده است . این بنا در دور ه اخیر تعمیر و مرمت شد ه و به شماره 1747 به ثبت تاریخی رسیده است و به عنوان موز ه مردم شناسی مورد استفاده قرار می گیرد .

  مجموعه داش کسن

  این مجموعه در 10 کیلومتری جنوب شرقی سلطانیه ، در نزدیکی روستای ویر ، از توابع همین بخش قرار گرفته است. این مجموعه در محوطه ای به شکل مستطیلی ناقص ، به طول 400 متر و عرض 50 تا 300 متر ، دیده میشود. در درون این مجموعه ، سه غار نسبتا" عمیق در دل کوه کنده شده است که کنده کاری های زیبایی دارند. از نقش های این کنده کاریها ، میتوان به دوتصویر اژدها که در مقابل یکدیگر به شکل قرینه حک شده اند و طول هریک 5/3 متر است ، اشاره کرد . در طرفین این نقشها ، محراب های زیبای نقش داری با طرح های اسلیمی ، گل و بوته و مقرنس های سنگی کنده کاری شده اند . مجموعه آثار کنده کاری این محل ، یادگار هنرمندان چینی است که به فرمان اولجایتو از چین فرا خوانده شده بودند. بر اساس فرضیه ای ، غارهای " داش کسن " در دو دوره تاریخی جدا از هم مورد استفاده قرار گرفته است. در دوره نخستین ، این غار نیایشگاه آئین مهرپرستی در عهد ساسانی بوده است ، اما از این دوره آثاری بجای نمانده است . دوره دوم که نقش های اژدها ، برگ مو ، پیچک و طرحهای اسلیمی ، یادگار آن دوره است ، به دوران فرمانروایی ایلخانان تعلق دارد. سنگهای سبز بکار گرفته شده در حصار ارگ سلطانیه ، مطمئنا" از محل تاریخی داش کسن (سنگ بر) بریده شده است.در نتیجه برش و انتقال سنگ ، فضای لازم جهت کنده کاری و دخمه سازی در این محل فراهم شده و این مکان با اندکی تغییرات به آرامگاه تبدیل شده است . بنابراین ، محوطه تاریخی داش کسن را می توان در ردیف آرامگاه های دوره ایلخانی نیز طبقه بندی کرد. معبد صخره‌ای داش کسن که به معنای سنگ تراشیده یا بریده سنگ می‌باشد در جنوب شرقی روستای ویر در سینه‌کش ارتفاعات محلی سلطانیه قرار دارد ، در این معبد علاوه بر استفاده از فن‌آوری پیشرفته زمان که پیامد رشد و تکامل فن سنگ‌تراشی با ابزار فلزی است ، انتخاب مناسب‌ترین نقطه نسبت به نقاط همجوار نمودار توجه و آشنایی کامل سازندگان آن با دانش زمین‌شناسی و معدن‌شناسی است . به نظر می‌آید هنرمندان خلاق معبد صخره‌ای در خلق حجاریها و کنده‌کاریهای زیبا که در غرب و شرق این نیایشگاه گسترده شده علاوه بر مهارت در تکنیک سنگ‌تراشی از پاره‌ای اصول پیکرتراشی نیز الهام گرفته‌اند . ظهور و پیدایش این معبد صخره‌ای را می‌توان با توجه به شکل معماری ( چلیپائی ) آن و وجود فضاهایی مانند مهرابه‌های مهرپرستان به سده‌های اول و دوم میلادی بازگرداند و از سوی دیگر نحوه پرداخت نقوش آن متأثر است از اوضاع اجتماعی ایران قرن هشتم هـ . ق . نقوش حجاری شده اژدها ، طرحهای گیاهی ، ردیفی از بن نگاره‌ها بر روی گلدانهایی در دو سوی طاق هلالی که در دهه‌ها و سده‌های بعد ، این شیوه تزئینی را بر گرداگرد ایوانهای مساجد می‌بینیم ، همراه با محرابیهایی با تزئینات مقرنسی ، آمیزه‌ای از هنر ایران و چین را با مفهوم و محتوایی دیگر بوجود آورده . اژدهای نقش شده بر پیکره صخره‌ای داش کسن که در هنر و اندیشه ایرانی مظهر ظلم ، ستم و پلیدی است با نفوذ قوم فاتح همچون محافظ همیشه بیدار که نشان از ارزانی ، خیر ، برکت ، دولت و سلطنت دارد در هنر ایران جای می‌گیرد .

بازگشت

دفعات مشاهده: 1968 بار   |   دفعات چاپ: 528 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 70 بار   |   0 نظر

CAPTCHA
   
سایر مطالب این بخش سایر مطالب این بخش نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ ارسال به دوستان ارسال به دوستان